Fıtık Ameliyatları
Yapısal anlamda farklı nedenler dolayısıyla iç organ ve dokuların bulundukları noktadan dışa doğru taşıma göstermesi fıtık şeklinde ifade edilir. Fıtık, hastada bel, kasık, mide, göbek veya boyun gibi birçok farklı bölgede ortaya çıkabilen bir problemdir. Fıtığın oluştuğu bölgeye bağlı olarak da değişen tedavi yöntemleri tercih edilebilse de fıtık ameliyatı en yaygın yöntemlerden birisidir. Çünkü ameliyat çok daha kesin ve kalıcı bir tedavi yöntemi oluşturabilmektedir.
Fıtık ameliyatı günümüzde vücudun hangi kısmında uygulanırsa uygulansın açık ameliyat veya kamera yöntemi ile laparoskopik cerrahi tarzında uygulanabilmektedir. Açık ameliyat çok nadir bir şekilde gerekli görülürken, günümüzde özellikle laparoskopik cerrahi çok fazla tercih edilen bir yöntem haline gelmiştir. Hatta bu yöntem ameliyat risklerini düşük bir seviyeye çekerken, enfeksiyon ya da kanama ile karşılaşma ihtimalini düşürmekte ve iyileşme sürecini de hızlandırmaktadır.
Fıtık Ameliyatı Nasıl Yapılır?
Ameliyatın türüne yani fıtığın türüne bağlı olarak uygulama yöntemi çerçevesinde uygulamada belirli aşamalar takip edilir ve ameliyat öncesi ile sonrası üzerinden ilerleme gerçekleştirilir.
Fıtık ameliyatı uygulamalarında ameliyat öncesinde detaylı bir şekilde doktor muayenesi ihtiyacı yer alır. Çünkü muayene ile birlikte kan tahlillerinden idrar tahlillerine, anestezi kontrolünden fizik tedavi muayenesi ve tomografi ile MR görüntülemeye varana kadar birçok tetkik yapılır. Hastanın genel öyküsünü hekim ile paylaşarak, kullandığı ilaçları ifade etmesi, genel sağlık durumu ve alkol ile sigara tüketimi bilgilerini vermesi gibi birçok duruma göre inceleme yapılarak ameliyat kararı verilir.
Ameliyat hastaneye yatış süreci ile başlarken, yine ön incelemeler tamamlanarak fıtığın türüne göre ameliyat profesyonel bir cerrahi ekip ile gerçekleştirilir. Uygulamada ameliyat sonrası da göz önünde tutularak enfeksiyon, anestezi yan etkileri, kanamalar, ağrılar ve iyileşme süreci hesaba katılarak süreç profesyonel bir şekilde yürütülür.
Günümüzde daha önce ifade edildiği şekilde açık ameliyatlar yaygın bir teknik oluşturmamak ile birlikte son yıllarda bilhassa kamera destekli bir şekilde laparoskopik cerrahi yöntemi tercih edilir. Çok küçük kesiler vasıtasıyla vücut içerisine giriş yapıldıktan sonra fıtıklı bölgeye ulaşılır ve fıtığın özel ekipmanlar ile giderilmesi yani taşma gösteren dokunun yerine tekrar yerleştirilerek bağ dokuların kapatılması ile sonuç elde edilir. Neredeyse hiç ameliyat yarası bulunmadan tamamlanan bu yöntemde fıtığın tedavisi oluşturulur.
Fıtık Ameliyatları
Fıtık ifade edildiği şekilde birden farklı çeşit ile bilinen bir sağlık problemidir. Bel, boyun, mide, kasık ve göbek gibi birçok bölgede fıtık görülebilir. İşte bu noktada da fıtık ameliyatı vücudun hangi bölgesinde bu tarz bir doku problemi yaşanıyorsa buna göre uygulanır. Günümüzde yaygın bir şekilde uygulanan cerrahi çeşitleri arasında da aşağıdaki ameliyat türleri ifade edilebilir.
- Boyun fıtığı ameliyatı
- Bel fıtığı ameliyatı
- Göbek fıtığı ameliyatı
- Kasık fıtığı ameliyatı
- Mide fıtığı ameliyatı
Sayılan bu fıtık ameliyatı türlerinin tümünde taşma ve hasar gösteren dokunun yerine yeniden yerleştirilmesi ve sağlıklı bir vücut kısmının yeniden oluşturulması planlanır. Genellikle fıtığın oluştuğu bölgede çevre kaslarda ağrılar ve sinir hasarları oluşabilirken, bu ağrılar ve hasarlar yaşam kalitesini olumsuz derecede etkiler. Ameliyat ortaya çıkan bu problemlerin giderilmesi için uygulanan yaygın ve sonucu net bir tedavi yöntemidir.
Fıtık ameliyatları anestezi altında hijyenik bir ameliyathane ortamında profesyonel bir ekip gözetiminde gerçekleştirilir ve çoğu zaman laparoskopik cerrahi yöntemi uygulanır. Güvenli bir şekilde tamamlanan ameliyat süreci sonrasında da her ameliyatın boyutuna ve fıtığın türüne göre hem iyileşme süreci hem de ameliyat yöntemine göre uygulanacak adımlar belirlenir. Genellikle birçok ameliyat sonrasında da özellikle fizik tedavi ve egzersiz programları yanında korse kullanımı ve ilaç kullanımı gibi ihtiyaçlar karşılanarak tam bir tedavi sağlanır.
Boyun Fıtığı Ameliyatı
Omurganın boyun hizasına gelen bölgesinde disk yıpranmaları ile birlikte bu disklerde dayanıklılık ortadan kalkmaya başladığı için dış kısımdaki yırtılma ile birlikte sinir üzerinde bir baskı ortaya çıkar ve bu durumda fıtık rahatsızlığı görülür. Boyun fıtığı genellikle 30 ile 40 yaş arasında yaygın bir problem oluştururken, detaylı bir doktor muayenesi sonrasında tedavi sürecine başlanır. Hafif düzeyde fıtık problemlerinde fizik tedavi gibi uygulamalar iyileşme sağlayabilse de ilerleyen fıtık problemlerinde tedavi için boyun fıtığı ameliyatı gerekebilir.
Fıtık ameliyatı çeşitleri içerisinde boyun fıtığı için uygulanan cerrahi, bugün çok pratik ve avantajlı bir yöntemdir. Çünkü minimal invaziv bir cerrahi yöntem olarak uygulanırken, eski ameliyat yöntemlerine göre yüksek oranda başarı ve uzun vadede daha az risk faktörü barındırır. Ameliyat uygulamasında genellikle 1 cm gibi bir kesi açıldıktan sonra sinir rahatlatma işlemi gerçekleştirilir ve dikiş dahi gerekmeden ameliyat yapılabilir. Ameliyat sonrasında da tedavi süreci doktor tarafından takip edilirken, genellikle 1-2 gün sonrasında taburcu imkanı bulunmaktadır.
Boyun fıtığında gerçekleştirilen fıtık ameliyatı uygulaması sonrasında genellikle hastalar 2 gün sonrasında ev ortamında banyo dahi yapabilirken, iyileşme sürecinde 15 gün sonrasında ise egzersizlere başlanabilir. İyileşme süreci içinde doktor takibine özen gösterilmesi gerekirken, özellikle tam iyileşme için tavsiye edilen egzersizler, fizik tedavi takviyeleri, beslenme düzeni, kullanılacak ilaçlar ve ameliyat sonrası dikkat edilmesi gereken tüm ayrıntılar üzerinde durmak gerekir.
Bel Fıtığı Ameliyatı
Bel fıtığı, bilindiği gibi dünyada en fazla karşılaşılan fıtık çeşitlerinden birisidir. Omurganın bel bölümündeki disklerde oluşan bazı hasarlar sonrasında bir yırtık ortaya çıkarken, bu yırtıkta dışa doğru şişmeler ile sinirler üzerinde bir baskı oluşur. Sinirler sıkıştıkça işlev kaybına ve çevresindeki kasların zorlanarak ağrılar ya da hareket kısıtlılığı görülmesine neden olur. Bu noktada fıtık ameliyatı fizik tedavi gibi tedavi yöntemler ile sonuç elde edilemediğinde genellikle 30 ile 60 yaş arasındaki hastalarda uygulanabilir.
Bel fıtığı ameliyatı günümüzde birçok kişinin çekindiği ve diğer tedavi yöntemlerine daha fazla önem vererek kaçındığı bir ameliyat türüdür. Günümüzde ise bu cerrahide 3 farklı yöntem ile başarılı sonuçlar elde edilebilmektedir. Yöntemler için aşağıdaki detaylı açıklamalar gözden geçirilebilir.
- Açık diskektomi olarak ifade edilen yöntemde genel anestezi ihtiyacı bulunurken, yüzüstü konumda uzanan hastaya açılan ortalama 3 cm kesiler ile müdahale edilir. Omurga üzerinde sinir hasarlı bölgelerdeki diskler çıkarılarak bu eski yöntemde problemde disk bölgelerinin onarılması ve sinir baskısının giderilmesi sağlanır.
- Endoskopik fıtık cerrahisi yönteminde günümüzün en modern cerrahi yöntemi uygulanır. Bel bölgesinde sadece 1 cm bir kesi ile endoskopi vücuda giriş gerçekleştirirken, kamera desteği ile ameliyat yarası olmadan hızlı bir iyileşme ihtimali ve risk faktörlerinin daha düşük olması ile sonuç elde edilir.
- Mikrodiskektomi yöntemi ise açık ameliyata göre daha yaygın bir şekilde kullanılan ve bel bölgesinde lokal anestezi ile gerçekleştirilen bir cerrahidir. Ameliyat mikroskobu vasıtasıyla yapılan bu ameliyatta ortalama 30 kat büyütülen bir görüntü sayesinde ayrıntılar gözlemlenerek, omur kemiklerine ulaşılır ve sorunlu disk bölgeden alınarak sinir baskısı ortadan kaldırılır.
Bel fıtığı için cerrahi operasyon günümüzde özellikle invaziv yöntemler ile çok daha güvenilir ve etkin sonuçlar ortaya koyabilmektedir. Risk faktörlerinin daha düşük bir hale geldiği ve daha hızlı bir şekilde tamamlanabilen bu operasyonlarda hasta çok daha hızlı bir şekilde gündelik hayatına dönebilmekte ve yıllar boyunca ağrısız bir yaşam ile hayatına devam edebilmektedir.
Göbek Fıtığı Ameliyatı
Yaş değişmeksizin her insanda görülebilecek göbek fıtığı bebeklerde dahi ortaya çıkabilen bir problemdir. Örneğin; bebeğin ağlarken veya süt emerken bir fıtık rahatsızlığı olduğu fark edilebilir. Kadınlarda ise genellikle doğum sonrasında ortaya çıkabilen ve göbek deliği etrafında görülebilen bu problemde fıtık bölgesinde bariz bir şişlik ile karşılaşılır. Çoğu zaman ağrı oluşan bu fıtıkta fıtık bölgesine hassasiyet göstermesi gereken hastanın hızlı bir doktor muayenesinden geçmesi gerekir.
Detaylı bir muayene sonrasında göbek fıtığı için fıtık ameliyatı kararı verildiğinde ise açık veya yine kapalı(laparoskopik) cerrahi ile müdahale gerçekleştirilebilir. Günümüzde ise kapalı cerrahi ile çok daha risk faktörü düşük ve faydalı bir sonuç elde edilebilmektedir. Laparoskopik yöntemde göbek fıtığı cerrahisi için genel anesteziden yararlanılarak kamera yardımı ile küçük kesiler ile fıtık bölgesine giriş yapılır. Dışarı çıkan dokular yerine yerleştirildikten sonra bağ dokusunun bir yama veya dikiş ile kapatılması sağlanır.
Göbek fıtığı ameliyatı çok kısa sürede genellikle yarım saat veya 1 saat içerisinde tamamlanırken, hasta aynı gün ayağa kalkabilir. Taburcu olduktan sonra ise iyileşme süreci devam ederken, sıklıkla doktor kontrolü ihtiyacı ve sonrasında ifade edilen talimatlara uyulması gerekir. İster büyük ister küçük çaplı göbek fıtığı problemlerinde aynı yöntemin kullanılması mümkün olurken, yama ile bağ dokular kapatıldığında da fıtığın yenileme ihtimali gayet düşük olmaktadır.
Kasık Fıtığı Ameliyatı
Diğer fıtık türlerine göre daha az bir yaygınlığa sahip olan kasık fıtığı probleminde karnın alt bölgesinde zayıf bağ dokular nedeni ile bağırsakların dışarıya çıkması gibi bir sorun görülür. Kişinin bu fıtık türünde hastalığın ilerlemeden iyileşmesi için özenli davranması önemlidir. Detaylı bir doktor muayenesi sonrasında genellikle bu tip bir fıtık türünde kasık fıtığı ameliyatı tercih edilir. Uygulanan fıtık ameliyatı günümüzde yine güvenilir bir çerçevede laparoskopik cerrahi yöntemi ile uygulanabilir.
Kasık fıtığı için gerçekleştirilen ameliyatlarda laparoskopik cerrahi lokal veya genel anestezi altında yapılabilirken, birkaç küçük kesi vasıtasıyla kameranın vücuda girmesi sayesinde ortalama yarım saatte tamamlanabilir. Genellikle hastanın aynı gün içerisinde taburcu edilmesi imkanı dahi bulunurken, risk faktörlerinin çok düşük olduğu bu ameliyat yönteminde kısa bir istirahat süresi ile iyileşme elde edilebilir. Günümüzde sporcular tarafından dahi bu yöntem ile iyileşme elde edilirken, ortalama 1 ay içerisinde yeniden antrenman süreçlerine başlama imkanı bulunmaktadır.
Kasık fıtığı için cerrahi uygulaması gerçekleştirildikten sonra iyileşme sürecinde doktor kontrollerini aksatmamak çok önemlidir. Zira hastalığın yeniden ortaya çıkmaması için özenli bir ameliyat gerçekleştirilse de doktor kontrolleri ile daha kesin bir sonuç elde edilebilir. Kapalı ameliyat yöntemi risk faktörlerini de düşük bir hale getirirken, ameliyat izleri göz ile görülemeyecek kadar küçüktür ve estetik açıdan da en avantajlı cerrahi yöntemler arasında yer almaktadır.
Mide Fıtığı Ameliyatı
Fıtık ameliyatı açısından uygulanan ameliyat türleri arasında mide fıtığı için uygulanan cerrahi yöntemden de bahsedilebilir. Bu fıtık türünde halk arasında ifade edilen reflü hastalığı ismi kullanılabilir. Dıştan görünmeyen bu fıtık türünde mide kapakçığı bazı faktörler nedeni ile fonksiyonunu kaybederken, genellikle mide içerisindeki gıda ve asit yemek borusuna doğru bir hareket gerçekleştirir. Yıllar boyunca devam edebilecek bu problemde tedavi oluşturulmadığında çok ciddi mide ve beslenme rahatsızlıkları ile karşılaşmak mümkündür.
Mide fıtığı probleminde hasta hayatı boyunca çok fazla geğirme, boğazda yanma ve çok sık bir şekilde ağız kokusu problemleri yaşar. Uyurken nefes kesilmesi, seste kısılma ve sinüzit gibi problemler görülebilirken birçok kişinin aklına reflü yerine farklı hastalıklar dahi gelebilmektedir. Hastalığa aşırı kilo, çok fazla alkol ve sigara kullanımı, düzensiz beslenme ve çok uzun süre kullanılan bazı ilaçlar neden olabilirken tedavide erken dönemde beslenme ve hayatı alışkanlıkların değiştirilmesi fayda sağlayabilir. Ancak ilerlemiş hastalıklarda fıtık ameliyatı etkin bir tedavi yöntemi olarak tercih edilebilir.
Mide fıtığı ameliyatı ilaç tedavisi ile sonuç elde edilemeyen ve hücre bozulmaları görülebilen hastalarda öncelikli bir yöntemdir. Çoğu zaman kapalı ameliyat yöntemi tercih edilirken, genel anestezi altında küçük kesiler ile vücuda girilir ve robotik yöntem kullanılarak da ortalama 1 saatte fıtığın giderilmesi sağlanır. Kapalı yöntem uygulamalarında çok fazla ağrı ve yara problemi ile karşılaşılmadan 1 günde taburcu olma ihtimali ve ortalama 1 haftada günlük hayata dönüş imkanı bulunmaktadır.
Günümüzde fıtık ameliyatı birçok farklı fıtık türünde en yaygın tedavi yöntemleri arasında yer alır. Liste dahilinde sayılmamış olsa dahi daha önceden karın bölgesinde yaşanan ameliyatlar sonrasında ortaya çıkabilen ameliyat yarası fıtığı türünde de yine kapalı cerrahi yöntem ile sonuç elde edilebilmesi mümkün olmaktadır. Hatta bu yöntemde fıtığın tekrarlaması ve ameliyat riskleri ile karşılaşılması ihtimalleri de düşük olurken daha güçlü bir iyileşme avantajı elde edilir.
Fıtık tedavilerinde genel yaklaşımımız, ameliyatın son olarak kullanılacak adım olmasıdır. Herhangi bir fıtık şüphesiniz ya da teşhisiniz varsa ve tedavi olmak istiyorsanız, Prof. Dr. Çağlar Yılgör ve ekibinden randevu alabilir; tedavi sürecinize hemen başlayabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Fıtık ameliyatı zor mudur?
Cerrahi operasyonlar arasında fıtık ameliyatları genellikle kolay operasyonlar sınıfında yer alır.
Fıtık ameliyatı kaç günde iyileşir?
Kapalı yöntemde genellikle aynı gün taburcu imkanı bulunurken, ortalama 1 hafta içerisinde iyileşme sağlanabilir.
Açık fıtık ameliyatı mı kapalı ameliyat mı daha iyi?
Eski bir yöntem olan açık ameliyat yöntemine göre günümüzün modern bir yöntemi olan kapalı(laparoskopik) cerrahi yöntemi hem daha avantajlı hem de daha hızlı iyileşme sağlayan bir yöntemdir.